Πέρασαν 35 χρόνια από τη μαγική βραδιά της 14ης Ιουνίου του 1987, στην οποία όσοι ζούσαν θυμούνται ακόμη πού ήταν και τι έκαναν, όπως συμβαίνει σε σημαδιακές στιγμές της ζωής μας. Η εθνική μπάσκετ του Γκάλη του Γιαννάκη και των άλλων «χρυσών» παιδιών κατγέκτησε το τρόπαιο, 103-101 την Σοβιετική Ένωση στον τελικό.

Το sport-fm.gr γυρίζει το χρόνο πίσω και θυμίζει 35 λεπτομέρειες που δεν θυμάστε ή δεν γνωρίζατε από το έπος.

*Ο τελικός έγινε στην αρχή του φονικού καύσωνα του 1987. Η θερμοκρασία εκείνες τις μέρες έφτασε μέχρι και τους 44 βαθμούς, οι νεκροί ξεπέρασαν τους 1.300 και με το νέφος στην Αθήνα να κάνει την ατμόσφαιρα αποπνικτική. Στα εκδοτήρια για την αγορά εισιτηρίων του τελικού ο συνδυασμός απίστευτου συνωστισμού και υψηλών θερμοκρασιών οδήγησαν σε πολλά λιποθυμικά επεισόδια, ενώ οι άνθρωποι του ΣΕΦ κατέβρεχαν το πλήθος με κουβάδες νερό για να το δροσίσουν.

*Οι τιμές των εισιτηρίων του τελικού ποικίλαν, από 800 και 1.500, μέχρι 2.000 δραχμές, αλλά η ζήτηση ήταν τόσο μεγάλη που έφτασαν να πωλούνται στη μαύρη αγορά από 10.000 μέχρι και 30.000 δραχμές! Ενδεικτικά, ο βασικός μισθός στην Ελλάδα εκείνη την εποχή ήταν 36.000 δραχμές!

*Ο τελευταίος παίκτης που κόπηκε από τη 12άδα της ομάδας του 1987 ήταν ο «γιατρός» Δημήτρης Παπαδόπουλος, που αγωνιζόταν στον Ηρακλή. Νωρίτερα, είχαν «κοπεί» οι Αργύρης Πεδουλάκης, Κώστας Παταβούκας και Νίκος Τσαγκόπουλος.

*Ο παίκτης με τη μικρότερη συμμετοχή στο Ευρωμπάσκετ για την ελληνική ομάδα ήταν ο Παναγιώτης Καρατζάς, που αγωνίστηκε μόνο στο παιχνίδι της πρεμιέρας απέναντι στη Ρουμανία. Μαζί με τον Νίκο Λινάρδο και τον Νίκο Σταυρόπουλο ήταν οι τρεις παίκτες που δεν χρησιμοποιήθηκαν στον τελικό από τους 12 του Κώστα Πολίτη.

*Στην ελληνική αποστολή, από το ξενοδοχείο μέχρι και τον πάγκο στους αγώνες αλλά χωρίς δικαίωμα συμμετοχής, ήταν ο… Ρόνι Σεϊκέλι. Ο Αμερικανολιβανέζος σέντερ, που έκανε πολύ καλή καριέρα για 11 χρόνια στο ΝΒΑ κυρίως με τους Χιτ, είχε ρίζες από την Ελλάδα, είχε καταθέσει τα χαρτιά του για να παίξει στην Εθνική, αλλά δεν συνέβη ποτέ και τελικά το 1986 έπαιξε με τις ΗΠΑ στο Παγκόσμιο της Ισπανίας κατακτώντας το χρυσό.

*Από τις λεπτομέρειες που άλλαξαν την ιστορία: Μια εβδομάδα πριν το τζάμπολ του Ευρωμπάσκετ έγινε γνωστό πως ο Άρβιντας Σαμπόνις τίθεται νοκ άουτ λόγω τραυματισμού. Έναν χρόνο νωρίτερα, μόλις στα 22 του, είχε οδηγήσει τη Σοβιετική Ένωση στη δεύτερη θέση του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος με 15,3 πόντους ανά αγώνα.

*Ατυχίες είχε όμως και η Ελλάδα. Ο Νίκος Φιλίππου, που προοριζόταν για βασικός, υπέστη διάστρεμμα στο δεύτερο ματς της διοργάνωσης, απέναντι στη Γιουγκοσλαβία, και έχασε τα τέσσερα από τα οκτώ παιχνίδια του Ευρωμπάσκετ, ενώ και σε όσα αγωνίστηκε δεν ήταν σε θέση να προσφέρει αυτά που μπορούσε, εμφανώς επηρεασμένος. Ταλαιπωρημένοι από τραυματισμούς έφτασαν στα τελικά και οι Φάνης Χριστοδούλου και Μέμος Ιωάννου.

*Το Final Countdown των Europe, που έγινε το… soundtrack εκείνης της μυθικής πορείας και ακούγεται μέχρι και σήμερα, αποτέλεσε επιλογή του γυμναστή της Εθνικής ομάδας, Νίκου Σισμανίδη, που ήθελε μια… πωρωτική μουσική για να «ντοπάρει» τους παίκτες. Και παρότι είχε κυκλοφορήσει αρχικά το 1986, η διάδοσή του την περίοδο του Ευρωμπάσκετ το επανέφερε για αρκετό καιρό στις κορυφαίες θέσεις των charts, όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και πανευρωπαϊκά.*Ο τελικός δεν μεταδόθηκε μόνο από την ΕΡΤ1, αλλά και από την ΕΡΤ2, καθώς σε ορισμένες περιοχές της Ελλάδας υπήρχε πρόβλημα στο σήμα του πρώτου καναλιού από τους αναμεταδότες και υπήρχε τεράστιο ενδιαφέρον από όλη την επικράτεια για να τον μεγάλο αγώνα. Η τηλεθέαση, με τα… πενιχρά μέσα μέτρησης της εποχής, λέγεται πως έφτασε στο 87%!

*Στα επίσημα του ΣΕΦ για τον τελικό κάθονταν ιστορικές μορφές της μεταπολίτευσης στην Ελλάδα: κατά σειρά η Μελίνα Μερκούρη, τότε υφυπουργός Αθλητισμού, ο τότε πρωθυπουργός Ανδρέας Παπανδρέου, ο τότε πρόεδρος της Δημοκρατίας Χρήστος Σαρτζετάκης και ο τότε πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας, Κωνσταντίνος Μητσοτάκης. Κανείς τους δεν είναι πλέον εν ζωή.

*Οι κερκίδες του ΣΕΦ είχαν δεκάδες πανό, από όλες τις μεριές της Ελλάδας. Ανάμεσά τους υπήρχε κι ένα για την προώθηση της υποψηφιότητας της Αθήνας για να διοργανώσει τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1996 (που τελικά ανατέθηκαν στην Ατλάντα). Το πιο παράξενο πανό ήταν αυτό από μια ψησταριά, που συνδύαζε την υποστήριξη στην Εθνική με… «γκρίζα» διαφήμιση.

*Τα συνθήματα που δονούσαν την ατμόσφαιρα στο ΣΕΦ ήταν «Τίποτα, τίποτα δεν μας σταματά, το Κύπελλο θα πάρουμε με τον τσαμπουκά», «Νάτοι οι πρώτοι, σε όλη την Ευρώπη», «Ελλαδάρα-Ομαδάρα», ενώ όταν τα σφυρίγματα των διαιτητών δεν άρεσαν, ακουγόταν το «Εδώ θα γίνει ο τάφος σας».

*Ο αείμνηστος Φίλιππος Συρίγος έδωσε το στίγμα για το πόσο δύσκολη ήταν η αποστολή της Εθνικής ομάδας με την εξής ατάκα πριν την έναρξη του αγώνα: «Ουσιαστικά αντιμέτωποι βρίσκονται τα 9 εκατομμύρια των Ελλήνων απέναντι στα 251 εκατομμύρια των Σοβιετικών και οι 100.000 αθλητές του μπάσκετ στην Ελλάδα με τα 3 εκατομμύρια της Σοβιετικής Ένωσης. Και μόνο τα νούμερα αυτά αρκούν για να καταλάβει κανείς πως είναι ένας αγώνας ανάμεσα στον Δαβίδ και τον Γολιάθ».

*Για του λόγου το αληθές, η Σοβιετική Ένωση μετρούσε τότε ήδη 14 χρυσά σε Ευρωμπάσκετ, ενώ προερχόταν από την κατάκτηση του 1985, το ασημένιο στο Παγκόσμιο του 1986 στην Ισπανία και έναν χρόνο μετά, το 1988, πήρε το χρυσό στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Σεούλ. Παράλληλα είχε φτάσει στον τελικό της Αθήνας έχοντας επτά νίκες σε ισάριθμους αγώνες με 103,4 πόντους ανά αγώνα (έναντι 85,8 της Ελλάδας), ενώ μετρούσε 12 νίκες σε ισάριθμες αναμετρήσεις απέναντι στην ελληνική ομάδα.

*Παρά την απουσία του Άρβιντας Σαμπόνις, η Σοβιετική Ένωση είχε να παρατάξει μια πανύψηλη ομάδα με μέσο όρο ύψους 2,02μ. Ψηλότεροι οι Τσατσένκο (2,20μ.), Πανκράσκιν (2,15μ.), Γκομπόροφ (2,10μ.), Μπαμπένκο (2,08μ.), Τιχονένκο και Βολκόφ (2,06μ.). Κοντύτεροι οι Χομίτσους (1,90μ.) και Μαρτσουλιόνις (1,93μ.). Πάντως και η ελληνική ομάδα ήταν αρκετά ψηλή, με μέσο όρο 1,99μ. Ψηλότεροι οι Φασούλας (2,13μ.), Καμπούρης (2,05μ.), Καρατζάς (2,03μ.), Φιλίππου, Ανδρίτσος και Χριστοδούλου (2,02μ.). Κοντύτεροι οι Γκάλης (1,83μ.) και Ιωάννου (1,90μ.).

*Τις πρώτες πεντάδες του τελικού αποτέλεσαν για την Ελλάδα οι Γιαννάκης, Γκάλης, Χριστοδούλου, Καμπούρης και Φασούλας και για τη Σοβιετική Ένωση Χομίτσους, Μαρτσουλιόνις, Τιχονένκο, Βολκόφ και Τσατσένκο.

*Διαιτητές του αγώνα ήταν ο Ισπανός Σαντσίς και ο Καναδός Στιβς. Ο πρώτος ήταν εξ αρχής στο στόχαστρο του Φίλιππου Συρίγου. Το «… ο Ισπανός διαιτητής μού φαίνεται πως διευθύνει με κόκκινα γυαλιά» είναι μια από τις ατάκες του που έμειναν στην ιστορία.

*Ούτε ο Γκάλης, ούτε ο Μαρτσουλιόνις, ούτε ο Γιαννάκης, ούτε ο Βάλτερς. Ο παίκτης που πέτυχε τους πρώτους πόντους του τελικού δεν ήταν κανένα από τα υπερόπλα των δύο ομάδων, αλλά ο ύψους 2,20μ. Βλάντιμιρ Τσατσένκο. Και το πιο παράδοξο; Άνοιξε το σκορ με σουτ από τα 4,5 μέτρα. Ο αγαθός γίγαντας (που κανονικά ονομάζεται Τκατσένκο) είχε 13 πόντους και 18 ριμπάουντ στον τελικό.

Το άρθρο Eurobasket 1987, Ελλάδα – ΕΣΣΔ 103-101 | Όταν ο Γκάλης αναστάτωσε την λογική και συνέτριψε την… βαρύτητα (vid) εμφανίστηκε πρώτα στο ValueNews.gr.

EnglishΕλληνικά